Formación inicial de jueces en Brasil: un análisis de las concepciones educativas

Autores/as

DOI:

https://doi.org/10.26512/lc32202657870

Palabras clave:

Educación y trabajo, Formación profesional, Jueces, Formación inicial

Resumen

Este estudio analiza la influencia de los conceptos educativos en el curso de formación inicial para la magistratura desde la perspectiva del proceso histórico de dicho curso en Brasil. Como problema de investigación, se buscó investigar cómo las escuelas preparan a los jueces para ingresar en la carrera, examinando la manifestación de los conceptos educativos en el curso de formación inicial. La investigación adoptó el enfoque del materialismo histórico-dialéctico, con un enfoque cualitativo y de tipo estudio de caso, utilizando la investigación bibliográfica, documental y entrevistas semiestructuradas. Las categorías de análisis se elaboraron según Bardin (2016) y se interpretaron con el apoyo de las categorías de contradicción, mediación y totalidad, según Cury (1995) y Kuenzer (2005). Los resultados de la investigación pusieron de manifiesto la naturaleza contradictoria que puede asumir la educación escolar. Si bien, desde cierta perspectiva, puede restringir el desarrollo de ciertas potencialidades humanas, en su totalidad puede favorecer la construcción de conocimientos más elaborados.

Descargas

Los datos de descargas todavía no están disponibles.

Biografía del autor/a

Michelle Ariane de Lima Seabra, Pontifícia Universidade Católica do Paraná, Curitiba, Brasil

Máster en Educación por la Pontifícia Universidade Católica do Paraná (2023). Doctoranda en Educación por la PUC/PR (2023-2027). Servidora de la Escuela Judicial de Paraná. Miembro del grupo de investigación "Historia, memoria y formación de profesores". Correo electrónico: mihseabra@hotmail.com

Alboni Marisa Dudeque Pianovski Vieira, Pontifícia Universidade Católica do Paraná, Curitiba, Brasil

Doctora en Educación por la Pontifícia Universidade Católica do Paraná (2010). Profesora del Programa de Posgrado en Educación de la Pontifícia Universidade Católica do Paraná. Grupo de investigación: "Historia, memoria y formación de profesores". Correo electrónico: alboni@alboni.com

Citas

Bacellar, R. P. (2016). Administração judiciária: Com justiça. Intersaberes.

Banco Mundial. (1996). Documento técnico 319: O setor judiciário na América Latina e no Caribe – Elementos para a reforma. Banco Mundial. https://www.anamatra.org.br/attachments/article/24400/00003439.pdf

Bardin, L. (2016). Análise de conteúdo (L. A. Reto, Trad.). Edições 70.

Bittencourt, E. M. (1966). O juiz: Estudos e notas sobre a carreira, função e personalidade do magistrado contemporâneo. Editora Jurídica Universitária.

Bloom, B. S., Engelhart, M. D., Furst, E. J., et al. (1972). Taxonomia de objetivos educacionais (Vol. 1). Editora Globo.

Bloom, B. S., Krathwohl, D. R., & Masia, B. B. (1972). Taxonomia de objetivos educacionais (Vol. 2). Editora Globo.

Brasil. (1996). Lei nº 9.394, de 20 de dezembro de 1996. Presidência da República. https://www.planalto.gov.br/ccivil_03/leis/l9394.htm

Brasil. (2004). Emenda Constitucional nº 45, de 30 de dezembro de 2004. Presidência da República. https://www.planalto.gov.br/ccivil_03/Constituicao/Emendas/Emc/emc45.htm

Cury, C. R.J. (1995). Educação e Contradição: elementos metodológicos para um teoria crítica do fenômeno educativo. Cortez.

Escola Nacional de Formação e Aperfeiçoamento de Magistrados Ministro Sálvio de Figueiredo Teixeira. (2019). Projeto político-pedagógico da ENFAM: Diretrizes gerais para realizar e orientar a formação e o aperfeiçoamento da magistratura (Justiças Federal e Estadual). ENFAM.

Gonçalves, F. J. M. (2014). Formação e avaliação de magistrados estaduais de carreira no Brasil: Estudo com base na experiência da Escola Superior da Magistratura do Estado do Ceará nos anos de 2006 a 2014. [Tese de doutorado, Universidade Federal do Ceará]. Repositório Institucional da Universidade Federal do Ceará. http://repositorio.ufc.br/handle/riufc/32905

Kuenzer, A. Z. (2005). Desafios teórico-metodológicos da relação trabalho-educação e o papel social da escola. In G. Frigotto (Org.). Educação e crise do trabalho: Perspectivas de final de século (10ª ed., pp. 55-75). Vozes.

Libâneo, J. C. (2014). Democratização da escola pública: A pedagogia crítica dos conteúdos (28ª ed.). Cortez.

Saviani, D. (2019). A história das ideias pedagógicas no Brasil (5ª ed.). Autores Associados.

Saviani, D. (2021). Escola e democracia (44ª ed.). Autores Associados.

Seabra, M. A. de L. (2023). A educação judicial no Poder Judiciário brasileiro: Perspectivas histórico-educacionais da formação de magistrados ofertada pelas escolas judiciais e da magistratura no período de 1977 a 2019 [Dissertação de Mestrado, Pontifícia Universidade Católica do Paraná]. Repositório Institucional PUCPR. https://pergamum-biblioteca.pucpr.br/acervo/363829

Superior Tribunal de Justiça. (2025a). Diretrizes pedagógicas para formação e aperfeiçoamento de magistrados. ENFAM.

Superior Tribunal de Justiça. (2025b). Plano de desenvolvimento institucional – PDI/2024-2028 da Escola Nacional de Formação e Aperfeiçoamento de Magistrados Ministro Sávio de Figueiredo Teixeira - ENFAM. ENFAM.

Tagliavini, J. V., & Gentil, P. (2018). Na busca pela impressão digital dos cursos de direito no Brasil: De Coimbra a Olinda (Recife) e São Paulo. Educação e Fronteiras, 8(23), 138-163. https://doi.org/10.30612/eduf.v8i23.9447

Teixeira, S. F. (2001, janeiro/março). As escolas judiciais no mundo contemporâneo. Revista de Informação Legislativa, 38(149), 5-12. http://www2.senado.leg.br/bdsf/handle/id/648

Publicado

2026-02-04

Cómo citar

Seabra, M. A. de L., & Vieira, A. M. D. P. (2026). Formación inicial de jueces en Brasil: un análisis de las concepciones educativas. Linhas Críticas, 32. https://doi.org/10.26512/lc32202657870

Número

Sección

Artículos

Artículos similares

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 > >> 

También puede Iniciar una búsqueda de similitud avanzada para este artículo.